VOLAPÜKAGASED 
ZÄNAGASED PRO VOLAPÜKANEF
YELOD: 25
Redakan: ‘F. J. Krüger’ kadäman Vpa (‘Amsterdam’, potakät: 6021, telefon: 020-89248). Guvan: ‘P. H. J. Uittenbogaard’ tidan Vpa (‘Hilversum’, ‘Koningsstraat’: 31, potakal: 563973, telefon: 02950-10028). Kevobans laidik: ‘Johann Schmidt’ cifal Vpanefa e ‘Brian R. Bishop’ tidan Vpa.
NINÄD

1960 (yelod 25id)	3
O Vpaflen digik! O reidan digik!	3
RÄTAPAD	3
Setökarät.	3
Güiko	3
Badikos valöpo.	3
Bükacogs me Volapük.	4
Lokamaset Volapükik.	4
POEDOT	4
Love brüyäralän	4
Hiel ‘Pedro Serrano’	4
Mijenot zifa: ‘Leiden’	5
SEPÜL E MUN	6
Florüp	7
Dom in klerätalusüt	7
ENGLISH-VOLAPÜK	20
Studan pleidülik	20
Stolastag, kolat e bon	20
COGEDS	21
Mal saunikoma	21
Kof studana	21
Yufans Goda	21
Dobükam	21
Hiel ‘Balzac’ e skrädan omik	22
El ‘Tolstoy’ e poldan	22
Neläb	22
RÄTS	23
Jen bisarik.	23
Pla tonats.	23
Fluküp	23
NULODS NITEDIK NOLAVA	23
XXI.  Me kis men binädon-li?	23
XXII.	24
XXIII.  Rumens ün nutim liföls.	24
XXIV.	24
RÄT	24
Böd bisarik	24
COGEDS	24
Kaniban plütik.	24
Reklam gudik.	24
Se milekoned.	24
Säkusadakod.	25
Dinäd veütikün.	25
POEDOTS	25
Löf.	25
Neitalid in fot	25
Munaneit	26
Neiti gudik! o cil!	26

1960 (yelod 25id)
O Vpaflen digik! O reidan digik!
Redakan, guvan e kevobans Vpagaseda lüvipoms ole pötü prim yela: 1960 dabeni e beni, sauni e koteni in vol püdik.
Me nüm at el ‘Vpagased’ obas eprimon yelodi 25id oka. Pö atos tikods obas gevegons ve yels teldeglul at. Tikobs ko danöf dö fünans bofik gaseda: dö söl ‘Dr. Arie de Jong’ e söl ‘J. G. M. Reynders’. Komipans lezilik ä lanäliks bofiks egevoms obes sami, keli södunobsös! Tikobs glumüliko dö Volapükans fiedik valik ut, kelis deadalanan emosumon se keds obas. Neai oglömobs onis; ofövobs vobi onas, olaivobobs bai tik onas.
Ün tim ot volapük eprimon degyeli zülid oka. Dü tim lunik mö yels: 81 Volapük ai etuvon flenis fiedik e komipans zilik pro zeil dialik ona.
Ol, o reidan löfik! Dutol-li lü flens zilik at, lü komipans at? Dutol-li nemu lü reidans küpälik Vpagaseda? Eblöfobs in gased obas, das Volapük pöton i pro literat komplitik e pro poed. Kanobsöv gudükumön nog dinis ömik tefü Vp e tefü Vpagased. Pro dun somik neodobs ye draniko kevobi ola, keyufi ola. Lilolös begis tefik obas!
Lärnolös gudiko Vpi! Olöfol oni, ven ustudol oni kuratiko. Propagidolös Volapüki pö sevädanef ola! Slopükolös bonedanis pro gased obas! Potolös redakane nuni alik dö Volapük! Spodolös me Volapük!
Vobolös! o flen digik! — — vobolös nen tak!
Neföro edavedon — filastral nen spag.
Glidoms oli ladöfiko
hielans ela ‘Volapükagased’.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 1.
RÄTAPAD
Setökarät.
Konsonats kil e vokat te bal;
ko el ‘a’ binob spotana dial,
ko el ‘o’ binob in verat e magäl,
ko el ‘u’ davedob se pod e se bäl.
(mast — most — must)
Güiko
Binob sio nimil dämik,
gadan leno löfom obi.
Ab güiko pö zib gudik
kodob mene te juiti.
(talap — palat)
Badikos valöpo.
Binob neflen gokas sio,
kömob in dag e pö lulit.
Lekrim binob ye güiko,
jenob ömna i dub bolit.
(mart — tram)
Bükacogs me Volapük.
lo1.	.et	leon x	on	3 gu x	2e n	
			e			
(telefon — gunapokil — Edison — Napoleon — pünet — lobalid)
Lokamaset Volapükik.
Lup no nibon i keki — no binon pul.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 4.
POEDOT
Love brüyäralän
(Ma poedot fa ‘Th. Storm’)
Love brüyäralän stepob
e dumiko glun ketonon.
Fluküp kömon — florüp moon,
dö tim jönik et letikob.
E fogs gedik in lut vebons;
plants blägikons dub def sola.
Ag! kiöpo-li jön lifa
e lelöfa oba binons?
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 4.
Hiel ‘Pedro Serrano’
Konot fa ‘Otto Spamer’.
No fago de nisul gretik: Kubeän in mel Vesüda-Lindänik klifanisul soalöfik smalik topon, su kel te tortugs e melaböds susnumik lifons. In nil ona su nedibäd ün tumyel degmälid naf Spanyänik änafädon, kel kobü dabinanef valik oka äpärädikon; te matrod balik bal, labü nem: ‘Pedro Serrano’, kel äbinom sviman mu skilik, äplöpom ad savön oki lü klifanisul, kele igivoy latikumo stimü om nemi: ‘Serrano’.
Ilükömölo us äküpom, das stad okik äbinon levemiko miserabik, ibä ni drinavat, ni boad, ni plans ädabinons us, medü kels ökanom nulüdön oki. Ävipom nu, das i om buikumo ipärädikomös pö nafäd! — ibä faemodeadam fümik äbinon spetabik pro om, e nafs öbeisailöl-li? lio öküponsöv-li bo omi, if no ökanomöv givön ones mali? Ädrenölo ädojedom oki sui sab ad lifädön neiti balid, ab slip nonik äfärmükon logalipis omik, so vemo stad lejeikik omik äglifükon omi. Ven sol äsülöpikom len horit äduzivegom nisuli smalik, kel äjonidon as steböp oma. Ätuvom len jol koanafis e krabis anikis, kels mel isejedon: ab änaudom ad fidön onis krüdiko, e fili ad kvisinön onis no ädalabom. Nulüdot gudikum pro om turtugs äbinons, kels nevifiko äkripons se vat ad solön okis. Ä pöjutom onis ed ägüflekom nimis, dat no ökanonsöv mogolön. Me pokaneif oka, keli benofatiko isavom, ädeidom tortugis pifanöl ed ädrinom bludi vamik onsik, kel nu äbinon dü lunüp nulüd balik oka. Miti äkötom ad taneds lunik, äsägükom atis in sviets filik sola, ed äkipedom oke stoki somik atas. I jeleds tortugas suno ävedons frutiks pro om, bi äkanom konletön e kipedön reinavati in ons. So nemu ädagetom drinedi gudik; ab nog dü tim lunik tortugamit äblebon nulüd balik oma. Nims at äkomädons su nisul ön mödot tuvemik; ans äbinons so smaliks äsä dalders, votiks so gretiks äsä tubs, e ven el ‘Serrano’ ävilom steifülön ad bemastikön onis, so bo äjenos, das ons, ven äseadom su bäk onsik, ägolons kobü om ini mel.
So pijelölo ta faem e soaf el ‘Serrano’ äbetikom, va no ömögos bo lü om ad jafidön fili. Täno ökanomöv loetön miti oka e givön nafes obeigolöl mali medü smokakölüms. Steif lölik omik kludo nu äbinon ad jafidön gronastoni u flintoini, me kel ökanomöv dagetön fili dub flap len bäkaseim pokaneifa oma. Su nisul it ye te sab ädabinon; ägolom nu ini mel, ädaivom donio, ed ätuvom jenöfiko stonis pötik tel, kelis ädäflapom ta od, sodas ädagetom diledis gulöfik, me kels nu äkanom vobädön fili. As zud dil jita omik ad rägs ävoriköla ädünon. Läb kion! el ‘Serrano’ nu älabom fili, keli älaibinükom me bleds gretik lalegas e varäkas, kelis mel älüsveimon lü jol. In atos ya progred mu gretik e gudikumam gretik stada omik ijenikons, kel ävedon nog gudikum dub jen, das äbumom pro ok me tortugajeleds gretik ludomi, dub kel ädagetom jeli ta sol.
Laibinükam fila e loet tortugamita äbinons nu vobod balik oma. Töbo muls tel ipasetikons, ven om sekü rein e lut luimöfik, kels dareigons in topäds at, iperom klots valik oka, kels jenöfiko ädävorikons in rägs. Sol filiköl äböladon omi, ed ad jelön oki ta strals ona, suvo äkripom ini melavat len sabajol. Yels kil äpasetikons ön mod balfomik at, e do el ‘Serrano’ dü tim at ömna äloegom beisailön nafis, keles ägivom malis medü smokakölüms, nonik äkömom usio ad savön omi. Jenavalautan Spanyänik: ‘Oviedo’, keli is sökonob, lesagom, das klimat e hit sola ivobedons ün tim at somo in skin ela ‘Serrano’, das pitegom-la me pläd jenöfik, e das om, bi i balib e kapaherem oka lunio iglofons, plu älogotom äs nim, kas äs men.
Tü soar semik, ün tim, ven ‘Pedro Serrano’ äbetikom nemu mögi somikosa, älogom su nisul oka mani. Lüköman nulik inafädom ün äneit su nedibäds, ed isavom oki lü jol su boed nafa inafädöl. Ilogom smoki, ed ilüodikom ma at, bi iniludom ad rivön somo topi pibelödöl. Ven mans bofik ätuvoms odi, balan ästunom nog vemikumo ka votikan; el ‘Serrano’ vo dub jen, das älogom meni, e votikan dö maged, kel äkodsgolon omi: om pifanetöl in lukred ettima nemu ätikom ad logön fo ok diabi. “O Yesus! o Yesus! yufolös obi!” äluvokädom fugölo ko vög fäkik; ab ‘Serrano’ ästepom takedükölo lü om, du äsagom ome: “No dredolös! o svist! binob men ä kritan äsä ol!” ed ad fümükön flenami, keli äbligidoms kol od, bofikans äspikoms lekoefi kritik. Pos atos äkonoms ode brefo lifafätotis oksik, kels älabons sümi so gretiki, e ‘Serrano’ ädaifidom kompenane nulik tortugamiti e vati. Nu älifädoms kobo delis, ävobädoms turno fili, äkonletoms len jol melalalegi e boadi ad laibinükön oni, ed ätovädoms su sabajol koanafis fidovik.
Tim balid äpasetikon so go gudiko; täno äjenos, das balan äriprodom votikane, das no ikälälom gudiko fili. Vödafeit ävedon ai vemikum, zanäd levemik ädavedon, e fin äbinon, das äditoms de od, ed äreguloms lödatopis oksik in fagot oda. So vemo zaniäl e feitiäl dabinons in natäl mena. Igo su nisul pöfädik at mens, kels demü kosäd ga älabons te odi, no äkanons lifön püdo! Ab lunüpo no äsufidoms diti; senäl gudikum omas ävikodon, äbegoms rezipiko pardi, ed älifoms nu nog dü yels fol kobädiko. Ömna älogoms nafis, ab bi ats ai ädevegons dönu de nisul, so spet omas aiplu äläsikon, ed alan äcedom, das ömutom-la lifädön düpi lätik lifa okik fago de volanef retik.
Fino, fino, ga naföm äpubom, kel äseseidon boti ad vestigön kodi smoka. Soalans bofik ye idagetoms dü pasetikam tima logoti so lenaudodiki, das matrods äjekoms kodü oms, ed ärefudoms ad lasumön omis, jüs ävokädoms laodiko nemi Goda. Äblinoy omis sui naf, kö sufots pibeliföl omas ästunükons no nemödiko skipi lölik. Ven änilikoy dönu nilü jols Spanyänik, tep levemik äsüikon, in kel kompenan ela ‘Serrano’ äperom lifi okik. Om it ye ärivom benofätiko Yuropi. Bi lampör: ‘Carlos’ V ästebom ün tim et in Deutän, so el ‘Serrano’ as sot natastunidota päsedom usio. Valöpo in zifs, da kels ädutevom, pöp äkoborunädon ad logön omi. Fino äkomikom lo lampör, kel ästunom no nemödiko dö men heragik, ed äfäkölo dö konot omik e dö lif omik, ägivom pänsioni veütik, keli el ‘Serrano’ ösötom getön in ‘Lima’: cifazif Peruväna. Ädeadom ye dü getäv lü Merop. Ab lemem dö om älaidulon nog dü tim lunik.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 2, Pads: 5-7.
Mijenot zifa: ‘Leiden’
Konot fa ‘Johann Peter Hebel’.
Zif: ‘Leiden’ dabinon ya sis tim vönik, e no pidrefon vemiko fa mifät jü del degtelid yanula ün yel: 1807. Topon len flumed: ‘Rijn’ in regän: Nedän, ed älabon bü dät pemäniotöl domis degbalmil, kels päbelödons fa mens foldgemil; in sökaleod po zif: ‘Amsterdam’ äbinon bo tefü pöpanum in plad telid regäna.
Älöädoy se bed ün göd et nog äsä ün dels valik, balan äplekon eli “God reigonöd!” oka, votikan änedunon atosi, e nek äbetikon stadi zifa tü soar, do naf labü fledot pura mö tubs veldeg äbinon in pof zifa. Äfidoy ün zedel e fid äsmekon, äsä ismekon ün zedels valik, do naf ainog äkomon. Ven ye ün poszedel jonian gloka su tüm gretik äjonon düpi: fol e laf — mens zilik äbinons lomo ed ävobons, mots relöfiks äklädofs cilis smalik oksik, tedans äfidunoms tedotis oksik, cils äkobons in soarajul, mens trögik änaütons ed äseadons in lotidöp jäfölo me kadapled e drin vina, glumälan seimik äbetikon gödi balidfovik tefü fid, drin e klotem zesüdiks, tifan änüsteigom ba ebo kiki okik ini yan votikana — ven süpiko tonät ätonon. Naf et laböl fledi mö tubs veldeg pura ireafon ini lefil ed isplodon löpio, ed ünü timül, — no kanols reidön atosi so vifiko äsä äjenos — ünü timül lusüts lunik lölik domas ko valikans, kels älifons ed älöfons in ons, pätroivons e päceinons ad kums failotas, u pädämükons vemöfiko.
Tumats mödik menas äseatons lifiko u deadiko dis failots at u pivunons vemiko. Juladoms kil ko cils valik, kels äbinons in ons, pänosükons. Mens e nims, kels ävegons su süts nilü top katastrofa, päjedons dub nämäd pura ini löp ed ädönukömons ini stad pidabik. Zuo i nog lefil ädavedon, kel suno älöflamon in tops valik, e kel tio no äkanon pakvänükön, bi stokadoms mödik, leüli e blöbi ninädöls, älefilons. Jöltum domas jönikün ädästurons ud ämutons padästürön. Nu kanoy meditön, das soar suvo kanon jonön stadi votik ka göd, noe pö mens soelik, abi pö zif gretik ä menagik.
Reg Nedäna ägivom sunädo suämi veütik pro men alik, kel nog äkanon pasavön. Deadans, kels päsesebons se failots, päpolons ini konsälöp, dat röletans ökanons ramenön onis demü sepülam kritik. Yuf mödik päduinon. Too krig Linglänanas ta Nedänans ädareigon, nafs mödik de zif ‘London’ äjolons, kels äblinons yufamedömis e monasuämis gretik pro neläbans, e dun at äbinon nobik; — ibä krig neai dareigonös in ladäl menas! Binos saidiko badik ven zion plödo fo leyans valik e fo pofs valik.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 2, Pads: 7—8.
SEPÜL E MUN
(Ma lid fa ‘Franz Schubert’.)
I
Munalit largentöfik
dovegon;
i ini sepül stilik
stral dranon.
“Spikolös! o flen in sül!
Jön u gag?
kin lödon-li in sepül
lit u dag?”
………………………
Seilon — seilon — seilon.
II
“O sepül so klänöfik!
Pedrefol
ya fa munastral ömik
Klänedol
munastralis nulälik.
Spikolös!”

Ha! lilob vögi dumik.
………………………
Kömolös! — logolös! — kömolös!
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 8.
Florüp
(fa ‘Johann Schmidt’)
Teps nesofik emoikons
sa kold, e nif, e glad.
Plans, bims e flors dönu sprotons
in fel, in fot e gad.
O lad obik! fredikolös
pos lügadels mödik!
O menalad! juitolös
nu florüpi jönik!
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 2, Pad: 8.
Dom in klerätalusüt
Koned fa ‘Johann Schmidt’
Jenotem at, keli nu vilob konön ole, binon somo bisarik, somo neluveratik in brul ona ed in stadäds soelik ona, das ba leno äsötob riskön ad notükön oni. Reifon oki nespaliko ti jüi dins ut, me kels obs: mens deadöfik vo neai sötobs jäfön, dat no operobs lifakuradi e fredi dö vob e jaf löniks obas. To atos vilob nu penetön oni, ed atos jenon, bi jenotem binon jenöfik nemu in tef ut, das pösod veütikün jenotas at elifom jenöfiko. Nu, ven seadob lä posbinükot pülik oma, keli egerob, e kel binädon lediniko me buks bäldik, me däsinots e kaeds, nu senälob dranäli ad libükön lani oba de kojmar jenotas dadränälik at. Dälü jidalaban doma, jikel ädunodof as jikonöman mana bäldik jüi deadam brefobüik oma, seadob tü adel in cem omik, kel äblebon nog nen votikam seimik. Is, in primöp jena e pato is in lutem ut, kel padaükon fa tik belifotas valik at, — me sag gudikum — duna neplänovik at, is spelob ad tuvön fomülis e plänis gudikünis pro ä da jenotem brulik at. If plöpoböv pö atos tü adel ad finükön kesevi soelik oba dö dins skurik at, tän daloböv spelön, das odönugetob takedäli oba.
Ya kolköm balid oba ko dokan: ‘Hartmut Hausenstein’ ibinon vemo bisarik. Muls te nemödiks epasetikons siso. Stadob nu ün yel deglulid cala obik as cif ragiva zifik: patadiläd in bukem gretik zifik. Pos xam oba ad get dokanatiädi ilautob bukis anik dö zifaharat bäldik motedazifa nu gretika oba, e dub dun at iblöfob saidiko löfi oba kol harat bäldik e klieni oba pro jen kronigik ona. Dub klien at, kel ai plu änämikumon, äsevob kuratiko topi no gretiki harata at labü lusüts, slöms e labü piadils ona; äsevob dinis veütik valik daveda e votikama ona. Ästadob ye ya ün lifayel foldegid, ven ägetob cali at, keli plidob vemo. Dün oba no äbinon vemo töbik, sodas äkanob laijäfön fovo me vob obik as lautan bukas tefik.
Ab gekömobsös lü kolköm balid. Äbinos ün poszedel trubik, boso fogik fluküpa latik. Magäds natajöna inepuböla isüükons in ninäl oba ladälodi leigoso glumüliki. Äletikob ebo lä namapenäd bäldik dö tops, patäds e pats deadanöpas büätik zü glügs ninü e plödü zifamön ettimik, ad preparön spikädi dö ons. Loged oba idrefon ebo telpadi namapenäda, kel äninädon penadäsinotis sepülas pato küpädikas, bevü ons däsinoti sepüla patritanafamüla: ‘Hartmut’, ven älilob noki plafik nelaodik ta yan. Äbinos din vemo nekösömik, das ek ävilon konsälidön obi ün düp latik at, ibä yufan oba e zesüdo jisekretan oba äsaidons lölöfiko ad fölön vipis tidanas studanas e nitedäbas nemödik votik.
Boso faviko äflanioseitob namapenädi ed ägespikob te me el “Si!” laodik.
Man bäldik änükömom sus soliad, e man at àbinom somo bisarik, das ikanoyöv cedön, das om, ireaföl ini lif, isükömomöv — la se bal bukas labü magods ragiva obas. Koap äbinon mägik e maged päbiegädöl oma ämeibon obi dö hidünan siörafamüla Linglänik. Lögs omik äbinons boso blegiks ed ädremons. Pö lüköm dredöfik oma älogob osi, das äboatagolom boso. Kap küpädik labü logs dibiko äseatöls e labü cügs faalik kevöfik äjonon löpo heremi vietik mänsidik; in logod fronik ye no äkanoy tuvön herili balik bal. Ven man fino irivom püpiti oba, du ämufom namis ön mod säkusadöl u preparöl, e ven äglidon obi me el “Soari gudik! o söl oba!”, älilob osi, das äspik- om me falsät, kel too ätonon boso dumiko ä brekiko. Äjinos so pö ob, äsva vög oma ätononöv lü ob dese spad dumik u dese sep. Neai büo icedoböv osi dini mögik, das ikanoböv tuvön kobiko patädis, döfis e mistadis atis pö pösod bal. Ebligidob obi ye tefü din jenöfik at verate nestipik, ad gevön dines neluveratik nemu genidi veratiäla fatüitik at. Too äbinob boso bluvik dub bid löliko plödakösömik visitana at.
“Nem oba binon dokan: ‘Hartmut Hausenstein’, visitan bisarik äsagom, posä ibegob ome ad seidön oki.
“Dokan: ‘Hartmut Hausenstein’-li?” ädönuob tiko. Täno äbluvikob süpiko dub leigaton pösodanema omik ko famülanem patritanadafamüla ut, tefü kel ebo ituvob in namapenäd däsinoti sepüla.
“Atos binon go küpädik, o söl dokan!” äsagob, ed äprimob me vöds at kodü dranäl neplänovik spikoti ko man nesevädik et.
“Kis binon-li küpädik? o söl dokan: ‘Schlägel!’, visitan oba äsäkom boso kazetiko.
“Ebo ijäfob lä namapenäd bäldik ko famül: ‘Hartmut’. Eropol jäfi at oba e pö jonod ola elilob sunädo dönu nemi at — nemi, kel binon vo nekösömik. Fäd at binon go bisarik. Logolös is däsinoti balid pada telid!” Äseitob namapenädi foi om sui püpit.
Dokan: ‘Hausenstein’ ilülogom vifiko däsinotis sepülas; valodo famülasepüls degfol pidäsinons sui pads jölplifätik bofik.
“Leno lecedob atosi dini vemo küpädiki”, ägespikom, “e no kanoy spikön is dö fäd bisarik. Ven spikobs dö fäd somik, ven kredobs, das dasevobs oni, das jenon lo kom obas, täno ereafobs pö jenets mödikün ini pöl, ini okcüt. Äsagol, das ebo ijäfol ko sepüladäsinot patritanafamüla: ‘Hartmut’. Benö! logob sepülis degfol su pads bofik namapenäda. Etuvob us nemis: ‘Wolf’, ‘Felsberg’, ‘Gebhard’, ‘Huber’, ‘Morgenstern’, ‘Rüdiger’, ‘Ambrosius’ e nemis votik. Ed is, o söl dokan! säkusadolös! is pöl lönik primon. Zepolös, das nu odiletob küpädi at, das odiletob nemu diliko oni. Atos ya osaidon, das no plu okanol spikön tefü fäd e leno plu tefü fäd bisarik u küpädik. Balido tuvoy is nemi: ‘Hartmut’ as famülanem; ob ye dalabob oni as pösodanem.
“Benö!” äsagob smililölo, “moükobsös kludo läodi! Ab igo as leigaton teik, nem seledik at davedükon nemu fädi pö kobojen at.”
“Igo no davedükon fädi balugik, o söl dokan!” el Hausenstein ägespikom fümädiko.“Dälob obe blöfami tefü din at. Esagol, das ebo ün timül ut, ven ilükömob, ijäfol ko sepül famüla: ‘Hartmut’. Elogob padis pamaipadöl labü magods, e nu logob, das pläamü nüpenäds su stons u su sepülaplatots, vödem plänöl votik defon. Sepülaston famüla ‘Hartmut’ komädon as magod balid pada telid, kludo pada lätik. E nu lonülob ole säki konsienöfik, o söl dokan! Loged ola no ya idrefon — li viföfiko magodis retik su pad telid, ven elükömob? No nog ilogol-li, nemu boso nemis: ‘Kaltenbronn’, ‘Rüdiger’ e ‘Wolf’ e nemis votik, kels is sökons odis?”
“Mutob koefön ole jenöfi, das balido ilovelogob vemo vifiko magodapadi lölik,” ägespikob boso bluviko.
“Obs valik: mödireidans dunobs atosi, pato pö magods, e nendas osevedobs duni at,” visitan oba äsagom smililölo. “If nu pösodanem oba istadonöv in leigaton tefü nem seimik votik se nema- ked at, samo tefü el ‘Wolf’ ud el ‘Gebhard’ ud els ‘Ambrosius’ u ‘Rüdiger’; if atos igo ijenonöv tefü famülanem oba, tän kanoböv i te sagön, das nems at leno dabinons mö num pülik. Fino ye ai nog nems votik retons”.
“Pö pläned somik olik dinäda at”, ägespikob, “zepolös obe te nog fümükami ut, das ebo ün timül köma olik ireidob kuratiko vödemi sepülastona ut, kel stadon in leigaton tefü pösodanem ola”.
“Kanoyöv igo nog döbatön dö din at”, el Hausenstein äsagom laidäliko. “Säkusadolös! Fäds leno komädons. Vödi: “fäd” gebädobs teiko ad plänön boso jenotis ut, tefü kels obas no otuvon, u no otuvon suniküno yumedis tefik”.
“Ced at ola bo no otuvon valöpo lobüli”, ägesagob omi. “Ab kludods ola äbinons vemo nitediks. Kredob osi, das obemastikol säkädis komplitikün.”
“Tefü atos liedo leno plöpob,” el ‘Hausenstein’ äsagom, du süpiko äreafom ini stad fefik. “Ab ol ito odasevol atosi. Ekömob isio, ad begön ole yufi pö dinäd bisarik.”
“Sevädükolös obi ko beg at! o söl dokan!” äsagob ön zil neplänovik. Man at ituvom nitedäli oba.
“Sukob penädis e magodis tefü bäldaharat isik…” el ‘Hausenstein’ ägespikom.
“Ab. o söl dokan!” äropob omi, “yufans oba in spadäds votik ikanonsöv fasiliko ledunön atosi.”
“Somo fasiliko dinäd at no binon, o söl oba!” el ‘Hausenstein’ älaispikom. “Igo no sevob, va ol okanol-la yufön lölöfiko obi. Lilolös! dinäd tefon te lusüti smalik balik bali, tefon klerätalusüti.”
Nu ye iküpom fümiko bluvi oba. Ibä klerätalusüt äduton lü sot ut näilusütas smalik nabik bäldaharata, in kels, näi nilü pöf, i lesinod ädabinon. Geinapöbs sota bapikün e doms anik in lusüt at, kels ädünons lesinodi badik votik, ästadons in taäd vemikün tefü nem lusüta e tefü lifamod belödanas vönädik in lusüt at.
“Sevob ya utosi, kelosi vilol sagön obe,” dokan: ‘Hausenstein’ ägespikom, ed äropom tikodis oba. “Sukob ye dinis timü prim tumyela degzülid, ed ün timäd at lusüt bo nog ilabon benorepüti oka.”
“Lesi! Älabol-li kosami seimik lü klerätalusüt? Tefon-li baiko röletanis u sevädanis ola, kels elifons us?” äsäkob.
“Nö!” el ‘Hausenstein’ ägesagom, “no labob yümeti seimik lü zif at; ni röletans ni sevädans oba elifons is. Lofüda-Preusiän binon lomän oba; fat oba ädalabom us nilü zif ‘Königsberg’ glunidalaboti gretik. Äsevob zifi ola te dub gaseds e spikots, e sis vigs fol elödob nu is mö naed balid. To atos, — ba ocedol atosi dini bisarik, — neodob nünis prolidik dö dil smalik lusüta at, mu pato dö dom bal. Atos binon bo ga din boso fikulik, e kludo evisitob oli ito.”
“Klülos, das no kanob promön ole bosi fümik,” äsagob; “if ye ovisitolöv nogna obi tü odel pos zedeladüps, tän okanobsöv steifön ad ledunön gudiküno dinädi at.”
“Benö! o söl dokan! danob oli!” el Hausenstein äsagom älöädölo de stul. “Tefon domanümi nuik: degbal.”
Äditom de ob, ed i ob ikanoböv lüvön ragivi, ibä kevobans oba inunons obi me telefonöm, das ädevegons. Süpiko ye vil oba ad lomiovegön ädefon pö ob. In ladetabuk gretik zifa äsukob balido lusüti. Täno ye äflanioseitob oni ed äsumob se bukakeds ragiva, de bukaboeds nilü ob, buki lönik veütiküni oba dö bäldaharat bäldikün. Buk at äninädon magodis mö tumats anik. Ädupadob oni, e täno äreidob: “Loged ini Klerätalusüt”. Nö! in lusüt smalik bäldik votikam domanümas nemödik no pijenükon. Ed us, us älogob oni, domi at, domi telid keda smalik mö doms te mäls, kels ätopons bevü dugolöps nabik tels, lü cifasüt nilik harata bäldik at äzugöls. Ästanon us as dom balugik labü teads tel sa masadatead, kel ädageton delaliti dub fobumäd vidik in nuf geilik skapik. Dokan Hausenstein, kel is ni älabom kosamis, ni yümis, igo no pülikünis, lio ireafom-li ini stad nitedäla somik tefü dom balugik bäldik at? Ko lemufükam stunöl ä säköl kapa obik ägepladob buki dönu sui bukaboed ed älomiovegob.
Ven ün del balidfovik pos fided ägekömob dönu ini ragiv, ästebedob spetiko visiti dokana ‘Hausenstein’.
Älükömom nen latikam seimik.
“Otupob-li oli? o söl dokan!” äsagom äs glid.
“Nö! no ön mod pülikün”, ägesagob. “Tü adel igo konsälida- düps nonik pajenükons. Ma volf dinäda okanob gebidükön ole timi saidik.” Vöds oba ätonons ladöfiko, do pö ninioköm oma e pö spik oma dönu pädrefob fa senäl neplänovik ot, äsä pö visit balid.
“O söl dokan!” el ‘Hausenstein’ äprimom spikoti, “neodob oli as jäfüdisevan e ba nog ön mod votik.”
“Kluö! o söl oba!” (Äjonob ome bukis, penädis e dinis votik anikis, kels äseatons su püpit). “Is magod lusütadila tefik binon in buk, ed is jenotem neprolidik lusüta binon; is in penäd at otuvol däsinoti bäldik lusüta timü tumyel degjölid, e fino is fotografot timü yel: 1872 binon. Dub dins at odasevol, das tefü fom vönädik, votükam nonik ejenon. Doms valik lusüta stanons nog sis timäd pos zifalefil gretik tü prim tumyels degjölid. Kleud ko klerät pesästitons ya ün yels reformata relik. Logol su magods valik klerätaglügi boso flanio topöli, so, äsä nog dabinon ün atim. Sui däsinot bäldik i nog gad gretik kleuda pedäsinon, kel ye defon su magods se tim latikum.”
“Danob oli!” el Hausenstein äsagom, posä ilülogom dü tim lunik bukis e magodis. Täno äjonom obe domi tefik in buk obik, ed äprimom nu ito pläni, äsva ob ädabinob-la as säkölan.
“Logolös!” äprimom, “is domayan binon nilü gul lü dom nilädik, e fenäts bofik binons su flan nedetik. Binons somo doniks sus pärunaveg lusüta nabik, das kanoyöv niniologön koveniko ini spadäds, if kläpeds fo fenäts no neletonsöv duni at. Su flan visoik lusütadila at doms nonik stanons; us te mön geilik binon.”
“Mön at binon as miedamön ettimik, po kel gad gretik kleräta idabinon. Sis degyels mödik spad gada büätik pevotükon ad seatöp bumacifoda zifik.”
“Gitedol!” dokan Hausenstein äsagom.
Timül seila äsökon.
“E din kinik neodon-li nu nog vestigi?” äsäkob smililölo. Dokan ‘Hausenstein’ äseilom nog dü tim ze lunik. Täno äprimom spiki: “O söl dokan! Ob as svist begob ole, sviste votik, suemi svistik ola dö dins ut, kelis fovo okonob ole. Stadol in yüm laidik ko pasetik- am, ed ol dabinol in zif at as men balik, kele okanob koefön dinädis anik; spelob, das dub atos ba okanol gevön obe konsäli u yufi. Votikans valik te besmilonsöv obi, u cedonsöv obi meni lienetik. Pö atos mutob dido koefön ole jenöfoti, das suvo padrefob fa klien bisarik, ti malädasümik pro dins epasetiköls. Sis lifayel mäldegid klien at ejonon oki mö naed balid, e pianiko enämikumon jüi dranäl vemik.”
“Atos ejenon as vobed bälda”, äsagob ästeifülölo ad läsükön plänis oma; om ye ädunom jästi taedik.
“Nö!” ägespikom. “Binob saidiko täläktik ad dasevön atosi asä dranäl malädik. Isagob ole, das nos, das lenos yümon obi ön mod alseimik ko zif at. Atos binädon ye te as verat stipöfik, sevabo pläamü jen, das drimölo ya ekomob is mö naeds anik, e…….”
Smililölo äropob omi: “Ö! o söl dokan löfik! Drims binons somo nenvöladiks äsä sobabuls.”
El ‘Hausenstein’ äblibom fefik ed älaispikom:
“Leno cedob drimis oba dinis veütik, ekodons ye, das nu, ün bäld vemik oba, nog ekömob ini zif at. Bü deadam oba vipob fümi tefü jenots semik, kelis pö blöf saidik onas kanoböv cedön jenis vemo bisarikis. Bü sekuns anik ecödol völadi drimas me fraseod valemik. Men süenik nonik ogevon valemiko drimes siämöfi seimik. E ga, id is in ziläk neseved omutoy jäfön me grads völada. Memolös drimiplänädans vöna! Tikolös dö drim rega, ‘ Pharao’…! Nog ün atim, posä mil- yels anik epasetikons, sevobs jeni drima at, sevobs plänädi drima e jenöfükami ona. Tikolös — nu mäniotob räyuni nerelöfik — dö els ‘Kardims’ Babülonänik! Balan omas iplänädom hiele ‘Belzasar’ flamapenäti len völ; iplänädom verätiko oni. Ked gretik visionanas nerelöfik, ked menas veütik äsökon Babülonänanis at. Is te vilob nemön hieli ‘Nostradamus’, kelas plänäds valöpo sevädiks nog ün atim, kludo pos tumyels mödik, no eperons bosi veüta onas. In buk volajenavik gudik alik otuvobs kuratiko nemis menas at. Tefü din bal kobäd äreigon pö ons; valikans pedrefons fa drimamagots e fa visions, e kludo sötoy nemön onis visionanis. No ädunodons as profetans, ab ädanotükons te utosi, kelosi ilogons pö vision. Ömna fe äninükons pö atos i stelädis e stanedis onas, ad gevön plänädes stabi ön mod seimik suemoviki.”
“Dub kon nitedik ola edasevob, das no slopol sotüli lätiko pemäniotöli koultima,” äsagob, ven ifinükom spiki.
“Ced tefik ola binon verätik, e kanol fovo nog länumön spiruti, mimalalogedi, lukredi dö jimagivans e nensiämis sümik. I dö räyun drimamagotas espikob, ed eloblinob samis se volajenotem te demü kod ut, bibi id in tef at, in dins nerelöfik stadob in dot. To at ye klien süikon ömna pö ob, ad gevön drimes plödakösömik siämi büologama, e pö naed votik gevob ones me kludod e gität leigiks siämi gelogama timik.”
“Soti lätiko pemäniotöli drimas at olobülob nestipöfiko”, ävüspikob. “Ibä dinäd binon jenöfikum ä siämaliegikum, ven obelifoy in drim nogna jenotis se paset u lifotis epasetiköl, ka dinis se fütür, ka dinis no nog pebelifölis.”
Visitan oba älülogom obi vemo fefiko, e täno äsagom: “Ven ye paset at duton-li lü timäd ut, kel ipasetikon ya lunüpo bü moted obas? E ven obs ito dabinobs-li as plösenans drimajena somik? Sevob, das nu obesmilol obi, ven säkob fefo ole: Kanoy-li gevön drimi somik siämöfi alseimik? Drims somik komädons-li as drimajens nemu boso siämiks?”
“Refudob nestipöfiko teori at,” ävokädob boso in sidin. “Dalabob sufäli saidik, ad zepön teori ut, das brein mena magälafulik, dasenälik, suvo i brein mena malädik okanon ninükön ini drim se timäds sis lunüp epasetiköls koapi dalabana onik. Pö jenets at ye kanon i te dunön atosi tefü jenotems e jenots somiks se timäds büomotedik, kelis sevobs vemo gudiko dub reid, dub magods tefik u dub mods votik. Plödü mieds at drimamagots nerelöfik somik binons te as liuds e tikaspäks, kludo as drims komunik nenvöladik.”
“No misuemolös obi! o söl dokan!” el ‘Hausenstein’ ägespikom. “No dutob lü mens ut, kels lesagons, das ya naedilo ilifons-la as hiel ‘Ramses’, ud as hiel ‘Sanherib’. Letikob te dö utos, va drims oba mögiko kanonsöv-la ninädön siämöfi seimik pro ob. Ab to pats e bisars valiks, kelis nu ya ebelifob kodü ons in zif isik, mutob koefön ole, das no nog etuvob siämöfi at, igo no ön mod pülikün. Ai dönu säkob obe kodi ut, demü kel äreafob lü dom at in Klerätalusüt. Veal densitik tegon valikosi, e dinäd lölik binon nesuemovik; no etuvob yümis, igo no pülikünis. Kludo no dalob spelön, das nu ya osuemol obi. Dalilolös takediko lifajenotemi oba! Ekonob ole ya dinis anik tefü pösod oba, ab leno binob lienetik. Kap oba esumodon pükis vel, vü ons pükis no-Yuropikis. Sevob, das blig balid imutonöv binön me atos, ad blöfön dientifi oba. Logolös! Is dientifäds oba binons, is pöträt oba binon; saunik e lefredik ibinob ün ettim…”
Nitedäl oba äpluikon dönu. “Laikonolös!” ävokädob, “lesiob oli, das odalilob oli ko senäl fefik.”
“Benö!” Äprimom koni oka. “As kevoban stitoda nolavik gretik elifob vemo lunüpiko in läns fagik, in taladils fol. Pötü at ekobokömob ko mens bidädas e levalidacedas difikünas. Sevob südis e kösömotis onas, sevob relis e segis onas, dinis ömik tefü klänafeds onas e numi gretik dinas ut, kels odavedükons jäfüdinesevane, bai binäl onik, u lenaudi u smili kofa. Zepolös ye, das okonob dinädis at nen prolid bai jen timik. Sunädo pos vestigatävs tel, balido ini Lamerikän sulüdik, e täno ini jolatopäds Frikopa, pas pos yels lul ägekömobs, ed in lomän äzelob matirajani ko jiflen timü yunüp oba. Suno pos atos äplöpob ad kompenön lä täv veütik kilid, lä täv brefüpikum ini lofüdän fofik. Pos geköm, mated obas ösöton jenön. Ye pos yel lafik — älifob ettiomo ebo in Süriyän — nun dö deadam jigama obik ärivon obi. Jen at äfäkükon obi vemo; desins e spels oba pinosükons, e kodü atos äblibod dü yels mödik in läns at vöna bäldikün menefa. Pläamü rops brefüpik älifob us dü yels jöl.
Ün yels balid züölanef nulik in läns at, kels vöno äbinons as topäds klatik koultima, leno äkanon flunön obi; no ädemob oni. Ven ye poso äreafob ini kosäd nemedik ko länans usik, äküpob suno, das gerot at se vön no nog inepubon lölöfiko. Vütimo dins somik äkanons fasilikumo glepädön obi, ibä deadam jigama obik ivotükon binäli oba; icenob ad men letikik dasenälik. Äletikob nu lunüpiko dö dins glumälik ut, kelis mens votik i bo betikons, nendas ye dub jäf tu lunüpik somik operons timi pro dins jenöfik lifa. Dub atos äreafob e lü lumens cütik ut, kels komädons lä sütaguls u su maketpiads, e lü votikans, kels ävitons dredäliko jonetükami alik, kels ye pla at älofons duinotis bluvüköl.
Maläd badik mota obik äkodon fino getävi oba lü Deutän, kö ävobob in lezif, dese kel äkanob suvo visitön palis obik. Dü yels lul äblibob in cal at. Vütimo pals oba ideadons, blod oba ilovesumom glunidalaboti, ed ob piglepädob dönu fa täviäl. Ästadob ün lifayel foldegkilid, e ven pöt älofon obe ad kompenön lä vestigatäv ini Lindän, no äzogob. No vilob seilön dö jenöfot, das us ikimob pö plösens ömik fakiras. Ab to dins klänöfik valik, to käfeds hestik mödik äcedob dinis valik at magivakäfedis labü greds difik bai fäg fakiras u hestanas tefikas. Dalob-li konön ole lifotis anik, kels ädutons lü dins neskilikün jäfüda at?
In zif ‘Damaskus’ pilüspikob fa man lä sütagul iseadöl. Pos prepars kösömik pö dins somik, älilob “büosagi” oma: “No binolös lügik, o foginan!” äsäyom. “sevob osi, suno odönulogol ofi; sevob osi.” Mutob-li sagön ole jenöfoti, das i pö mens at jäfüdisev semik muton dabinön? Seiv lekläravifik lüspikäba binon leigo veütik äsä nün nefümik nenvöladik bidü nüns pö horoskop kösömik. Ven pos yels mödik in lomän, in teatöp pötü plösen ela ‘Luflad pebreiköl’ fa hiel Kleist, älogob jiplösenani seimik, kel älabof logoti leigik äsä jigam deadik oba, ätikob nenvilädiko dö hibäldan in ‘Damaskus’ ed äsmilob ladöfiko.
In zif ‘Kalkuta’ äleadob slüdön obi, ad kompenön pö plösen fakira semik, tefü kel ikonoy obe dinis stunidabik. Ün prim duinots oma äbinons ye somo pöfädiks, das ob, bi ya ilogob plösenis mödo gudikumis, äsmilob laodiko mö naed bal as balikan bevü komans ästunidöl. Calablode Deutänik oba, kel äseadom nilo näi ob, änotük- ob krüti vemo badiki. Obs bofiks äseadobs go föfao fo boedaskaf donik, su kel fakir, man bäldik labü lifayels zao: 75, äjonom käfedis oka. Pos smil oba e pos spik laodik, fakir älüodükom logedi zunik äl ob, täno ye älaivobom e no fovo ädemom obi. Posä idunom foviko sperimentis brefüpik ko komans votik anik, älülogom obi ön pladam föfio päbiegädöl, e me nams ön mod bisarik pätenüköls; täno äsagom me Linglänapük badiko päspiköl: “Ol — Fransänan — Litaliyänan — Linglänan — nö! Deutänan! Kömolös löpio!” Äbestepob boso faviko skafi, e nu äfrutidom obi as drefäb käfedas omik. Äjenükom, das flors ädavedons fo ob, ed ädesumom hestiko dinis bisarikün se herem oba, de flom e de tämeps obik. Pö atos lu- man at — kredob, das nem oma ätonon: ‘Dinkah’ — älülogom obi somo bisariko ed äspikom nenropiko vödis pö ob nesevädikis, so das äreaf- ob ini kofud vemik, e leno äkanob tuvedön käfedis oma. Äfredob vemo, ven fino dönu äseadob dono lä flen oba. Klülos, das — äsä ya esagob — elogob in tops votik duinotis stunidabik; ikomob, ven fakirs ästepoms ve su ferabems glutik; ab ced negönik tefü dins somik no ävotikon.
Zao mö vigs tel pos lifot at, älüvobs Lindäni. Älifob balido dönu dü yel bal in lomän oba, e poso täv gretik lätik oba äjenon. Topäds nilü nolüdapov äbinons as zeil täva. Is, in Lalaskän, su Laleutuäns e nilü melasüt di ‘Bering’ ätuvob pöti, ad seivön syamanis e deadana- kulti bisarik omas. Kludo odasevol, das migot pemik binü süds e kösömots difiküns ininükon oki ini kap oba. No ye vilob votükön modi kona obik, e nu disein jenöfik visita obik ojonon oki. E pö dinäd at dins lofons kompliti vemik. Ab lilolös koni fovik!
Ya ün dels balid steba obik in lomän, pädrefob fa drim bisarik. Drimo äbinob in dom seimik in lusüt bäldik: näilusüt in kuls filätasümik harata bäldik seimik. Elogob atosi valik kuratiko so, äsä konob osi ole. Ästanölo lä fenät älogob lusüti at bevü glügs tel in niläd. Täno älogob flumedi klilik, kel äbeiflumon no fago de lusüt. Poso älogob magedi voma keinik, kel ve lusüt änilikof äl ob, e kel äglidof obi me svön pokasärvätüla ofik. Dido no sevob, va vom at äleigof leigodü jigam deadik oba, ibä klotem ofa äbinon vönädavogädik, e stadi ot äküpob i tefü klotem lönik oba. Benö! ebo ävilob vokädön nemi jigama, ven süpiko ägalikob. Plödo munaneit klilik äbinon. Klülos, das no äcedob drimi at dini siämöfik, ibä räyun ona äbinon so Yuropik, äsä ob ito dönu pos yels mödik nekoma obik. Dins tel ädavedükons ye stuni pö ob. Balido magäd patik e dulöf patik drima at äbinons as dinäds bisarik. Pats valik drima iblebons in mem oba. E täno ätuvob nilo lä bed oba bali pokasärvätülas nämik, labü siem stripik. Jigam oba inägof ed ilegivof onis obe bü yels mödik. Bo idofalon dese kapakusen dub slip netakädik ün neit munaklilik. Fäd at — so ol änemol ga atosi, ed i ob änemob osi so ün ettim — fäd at tefü pokasärvätül bevü drim e jenöf ifomon pato magädiko drimi at. Esagob ole te stadädis ledinik drima; ba idulon te mö sekuns anik, ab log dudranon lekläravifiko ini züamöp nilik. Alo no äkanob glömön drimi at.”
“O söl löfik!” äsagob, äropöl omi. “Ecedol-li jenöfiko drimi at dini veütik? Okanoy ga fasiliko plänön süfüli tefü pokasärvätül. Elogol oni in stad lafogalik, e so finasüfül drima olik edavedon. Vom in drim ädavedof niludiko dub jigam deadik ola, e dom binon as dom seimik in zif seimik.”
“Ettimo id ob ätikob atosi, o söl dokan!” el ‘Hausenstein’ ägespikom. “Jüs pos yel bal — ün tim at älifob ya in Lalaskän — drim telid äsökon, kel äleigon kuratiko leigodü drim balid; äbinob in dom ot, in lusüt ebo ot, e te pokasärvätül ädefon.”
“Ekö! o söl dokan!” ävokädob smilölo.
Nen dem ropa obik, el ‘Hausenstein’ äfövom fefiko koni oka: “Sis tim at ebelifob drimo magodis leigik mö naeds tel u kils ün yel alik. Klülos, das vü drims at edrimob dinis kofudik, kelis ye dönu eglömob.
Drims patik at äjonons fe pianiko cenis ömik, kelis verätiko äküpob pas pos tim ze lunik. Süfüls votik at äcenons dono lü flumed, lü maketa- plad u lü lusüts labü fuläd menas, ömna i lü runädaplads. Prim e fin drimas at äjenons ye ai in dom bäldik at. Balna älogob domi bäldik igo te dese top plödik; ästanob in fagot bosik de lusüt bäldik. Süpiko äküpob lefogi vemo gretiki; no kanob sagön, va äbinon as püfalefog u as smokalefog; ven ye inepubon, äküpob, das lusüt lölik äseaton as failotakum gianagretik lo ob.”
“Ö! atos binon vo dredabik!” ävokädob smilölo. “Lio eplöpol-li ad seivön zifi isik as top jenotas valik at? Drimamagod eträton-li ole nemi zifa?”
“Nö!” el ‘Hausenstein’ ägespikom. “Atos äjenon dub mod kösömik. Bü yels anik ituvob buki labü magods mödik zifa isik, e pö dulogam ona älabob senäli, das doms patik ömik älabons sümi gretik tefü doms ut, kelis ilogob in drims. Nilud at äglofon tio ad füm, ven äxamob kuratiko buki.”
“E täno etävol-li sunädo lü zif at?” äsäkob, du äteifob ko töb smilili.
“Nö! no nog äkanob dunön atosi,” el ‘Hausenstein’ ägesagom. “Pos deadam bloda obik ämutob guvön glunidalaboti, jüs son oma ägekömom ini lomän ad lovesumön oni. Nu ya irivob lifayeli veldeg- lulid, ven desir ädavedon pö ob, ad lifön dü tim brefik in zif at. Desir at änämikumon ai plu, do ai no nog äkredob dö siämöf seimik drimas obik, bi bai klotem e dinäds votik drims at ätefons timi ut, kel ipasetikon nemuiko sis yels jöldeg jüesa züldegs. Ab nu äkanob gebidükön obe timi zesüdik; no ye ädalob zögön dü tum tu lunik visiti oba ini zif drimas obik; atosi bäld vemik oba äflagon.
Kludo ädetävob me tren; äbinos ün fluküp gölik. Posä irivob zifi isik, äspatob ömna ve vegäds no tu luniks ini nined zifa. No ävilob koefön obe ito, das üfo ösukob-la drimamagotis obik, das kludo pö atos ösukob äsvo magedis späkik. Kodü atos ävitob ti ai spati ini bäldaharat, e zuo atos äjenon, bi maläd futa obik äneleton futogoli lunüpik. Ün del pato jönik — vütimo ya dönu ipreparob getävi ini Preusiän lofüdik — süpiko äreafob mö naed balid ini bäldaharat bäldikün. Süpo älogob tümis glügas tel, kels älöpikons in niläd nilik, e süpiko ädasevob stunölo — no sevob kodi jena — das züamöp lölik no äbinon nesevädik pö ob. Pato seväd at ätefon bumotis bäldik ömik in süt veütikün bäldaharata, ropis mödik domakedas dub lusütils smalik nabik, lü näilusüts fagotaleigik süta at äzugöls. Dom in drims oba itopon bevü glügs tel, e lusüt, in kel itopon, äbinon fümiko as näilusüt, ibä äzugon krugiko ve kul nabik ona. Bai tops glügas at in harat isik öneodob demön lusütis te kilis, kuratikumo igo lusütis te telis, bi lusüt kilid, detiko äzugöl, ätopon ya in topalien leigik leigodü ut glüga löpik. To atos ästepob balido ini flanalusüt lätiko pämäniotöl, ed älülogob kuratiko domis valik; äbinons neseväd- iks pö ob. Misek at no äsäspetükon obi, ibä is dom drima obik no äkanon binön. Kludo te nog näilusüts su flan nedetik äretons. Ävätälob: üf us misek ot ojononöv oki, tän füm oreigonöv pö ob, das drims oba no älabons siämöfi seimik; das drims oba igo no älabons völad könäda pülikün. Fümäliko ävegob traväriko ve süt ed ästepob da yümalusüt nabik ini lusüt plödikün näilusütas tel. Ävegob nevifiko ve kul krugik ona; ab id is lülogam domas valik onas äblebon nen sek gudik. Kanob lesagön osi, das koten semik äreigon pö ob, ibä neai ikredob, das drims oba oceinons okis ad dins jenöfik. Isio täv oba te isöton gegivön obe takedi zesüdik, isöton tuvedön säkädi balik, kel nog äreton pö ob, e kel dü tim saidiko lunik ikodon obe netakedi.
Kludo ägevegob dönu, e su vegäd lafik, nen spet seimik, e te demü kod balik, ad xamön lülogölo topi lölik ut, keli ma drims obik ömutob demön, äflaniovegob ini lusüt ut, kel äzugon fagotaleigiko in nil vemik lä haratasüt lunik.
Dub hit sola mens te nemödiks äbinons in lusüt. Cils anik labü logot pöfik ä slapik äpledons in leyanabobot dagik. Dese geinapöb lenoid sovadik ätonon. Luman mu brietik äplödiovegom tifalölo. Se fenät pämaifüköl doma in niläd pöba vom klöpöfik no plu yunik äplödiologof, e no äkanoy dotön dö febod mirepütik ofa. Nemögiko äkanoyöv fomälön osi oke, igo no pö drimam, das lusüt at ästadon- la in tef seimik lü ob u go lü vom löfidik se drims oba. Alo yüm ofa lü ob binon löliko neplänovik, binon löliko rätöfik. If jenöfiko tikod nesiämöfik seimik dö atos isüikonöv-la naedilo in brein oba, das in zif isik mögiko dom semik dabinonöv, kel äbaiädon ko dom in drims oba, tän dom at neai äkanon binön in lusüt at. So äbetikof dini. Ag! o söl dokan! Obs: mens pöfik stupik ai dönu vätälobs valikosi te dese atim, igo, ven osörönobs po späkamageds.
Älaistepob mö mets anik; lusüt äjonon nu dönu zugi krugik, po kel kul äbinon nog nabikumo. Dugolöp smalik lü haratasüt vidik ätopon nemediko fo krugazug at. Domaked mö doms kil u fols älogädikon; doms äbinons ye te su flan bal lusüta. Ed us — jenöfö! so äbinos, — is nilü dugolöp nabik, is as dom telid keda smalik — is drimadom obik ästanon.
Logs oba älogetons usio; töbo äriskob natemami. Äspetob ün timül alik, das önepubon ini non, das öceinon oki ad fom votik, pö ob nesevädik, äspetob, das siens oba icütons obi. Nö! nö! us ästanon as bumäd bäldik ze vorädik, e nu älogob i visoiko möni geilik, kel äfomon flani votik lusütazuga at. Älülogetob domi, yani, fenätis e nufi labü sömit tipik. “O God gudik!” ävokädob, “lio atos emögikon-li?”
“O söl ‘Hausenstein’!” äsäkob nekrediko, “vip e magäl ola no eyufons-li pö atos?”
“Nö! o söl dokan!” el ‘Hausenstein’ ägesagom. “Büo mö sekuns nemödik, ed in fagot mö doms kil isludob ninälo ad nedunön spatis fovik, e ad motävön. Reto, no flagob ole kredi tefü kon at. Steifolös ga nemuiko ad suemön stadi ninälik oba. In ob fäkäd gretik reigon, spetät vemik reigon. Klülos, das motäv oba no päjenükon; sis vigs tel, sis del et, ven ituvob domi at, evisitob lusüti ti ün del alik. Mens us lödöls ya no plu demons obi; niludons bo, das lödob in dom seimik lusüta, u das sukob lödöpi pötik in klerätalusüt”.
“Enüstepol-li ya ini dom at?” äsäkob spetätiko. E ven änoom säki, ävokädob nenvilädiko: “Diabö! Kikodo no edunol-li atosi?”
“Atosi ya esteifülob”, el ‘Hausenstein’ ägesagom. “Bü dels anik enokob ta domayan. Vom ze bäldik ämaifükof fenäti ed äsäkof obe muriko: “Kisi vilol-li dunön is?” Ven inotükob ofe begi oba, ägespikof faviko: “Lödob is te as jikonöman söla ‘Melling’; om binom dalaban doma. Kisi üfo vilol-li sukön is? Sis menäds anik famüls: ‘Melling’ elifons is; pals e lepals hisiöra oba ilifons is in dom. Kikodo logetol-li so bisariko ninio ini cem?” Täno, büä dönu äfärmükof fenäti, äsagof boso sofikumo: “Söl ‘Melling’ seatom sis vigs fol in malädanöp, suno ye dönu ogekömom. Niludob, das dinäd binon veütik pro ol, kludo säkolös obe pos dels anik nüni fümik!”
Dub atos omutob bleibön is in zif ad stebedön saunikami söla at. Dalob-li poso dönu visitön oli, ad nunön ole jenotis fovik?”
“Lesi! o söl!”, ägesagob, “nitedälob vemo tefü jens fovik dinäda at”. Pos dels lul el ‘Hausenstein’ ädönukömom. “Dinäd progegedon gudiko”, äsagom pos glid.
“Benö! konolös!”, äsagom kuradükölo. “Ädelo ivegob dönu ini klerätasüt”, el ‘Hausenstein’ äkonom, “e pos minuts anik stebeda jikonöman söla ‘Melling’ ägekömof de nürem viktualas. Äglidof obi flenöfiko me el “Deli gudik! o söl oba!” e täno ägasof: “Ekonob söle ‘Melling’ dinädi tefü visit ola; bo klülos, das ämutob dunön atosi. Benö! Ün odel söl ‘Melling’ ogekömom se malädanöp. Esaunikom lölöfiko ed ostebedom visiti ola tü udel. Binom man jovialik bäldik.”
“Fredob ko ol demü nun gudik,” ägespikob pos seil oma, “e spelob, das dinäd bisarik ola tuvonös us tuvedi gudik!”
“O söl dokan! oneodob pö atos nogna yufi ola”, el ‘Hausenstein’ äsagom begölo. “Liomafädo dinäd at tefon-li nog fovo obi?” äsäkob, du va in ninäl oba vip äsüikon, ad kompenön pö visit in dom bäldik. “Esukob kodülis ut”, el ‘Hausenstein’ ägespikom. “dub kels söl ‘Melling’ okanom plänön oke gudikumo visiti obas in dom omik. Vütimo eplakob osi, das egetol in zif at sevädi vemik dub buks ola dö bäldaharat isik.”
Äsmililob taedölo pos plim oma: dokan ‘Hausenstein’ ye älaispikom: “Benö! binos lindifik, va üfo odunodob as slopan lanälik ola ud as kevoban nitedälik ola. Alo söl ‘Melling’ ostebedom obis ün odel pos zedeladüp. Ereidol utosi, kelosi epenob dö nined doma at, keli verato no nog elogob. Ol kludo cödolös dö din at!”
Mutob nu stedäliko sagön, das äpidob vemo dokani ‘Hausenstein’. Jenöfiko pädrefom fa haluds, jenöfiko fäds tefü pokasärvätül e tefü dönuams drimas ünü yels mödik, (kels ijenons fümiko as sek jäfas mödik ko drimamagod balid) idämükons vo vemo sauni omik. Pö ob ye dot nonik äreigon, das visit ün odel öblinon tuvedi saunüköl pro dokan. Äsevob ye i, das dom in klerätalusüt öblebon nog dü lunüp in mem oba, igo nog, ven el ‘Hausenstein’ sis lunüp dönu ölifom in lomän oka.
Älükömobs ün tim pirajanöl nilü lusüt bäldik, e pos steps nemödik ästanobs fino fo dom söla ‘Melling’. Ob äcedob oni i nu nog domi no patiki leigodü doms retik lusüta. Pos nok obas domayan pämaifükon. Si! dom äbinon vemo bäldik; kvisinöp dagik, rovik ä lunik äprimon äsvo nemediko po domayan, kö in flanavöl van lü lödaspadäd pänübumon. Kvisinöp äbinädon mö videt lölik doma, e te fenätil in völ äneleton, das spadäd at päreigon fa dag lölöfik. In dil föfik kvisinöpa lutridem balugik labü laedem slenik äzugon löpio. Atosi valik el ‘Hausenstein’ inotükom penölo; atos äbinon fümiko bisarik, ab tumats anik domas bäldik no geilikas in harats bäldik äjonons bumamodi leigik. Cemayan föfik älabon väruli, so äsä el ‘Hausenstein’ inunom osi, lök zuik ye no pimänioton fa om.
Dalaban doma ämaifükom nu yani lü lödacem, ed ästepobs ninio. Ekö! is te cem gretik bal äbinon, el ‘Hausenstein’ ye ilogom in drims oka cemis tel; idrimom nog dö cem pödik. Fino blöf veütik pro nensiäm drimas omik äjonon oki is. Smililölo älülogob dokani. Äsuemon smilili ed älogob säspetikami in logod oma.
Äsenälob levikodi ed ävilob juitön oni ko vobed nog gudikum. “Cem at binon vemo gretik”, äsagob kazetiko, du äflekob obi lü domidalaban. “Si! o söl oba!”, el ‘Melling’ ägespikom flenöfiko, “demü atos jikonöman oba frutidof oni i nog asä kvisinöp, bi plödo dag gretik reigon.” Jenöfiko älogob nu pödo in cem kvisinaföni balugik labü fönarüd lunik, kel äzugon lü fobumäd cima. Vütimo söl ‘Melling’ älaispikom plänölo: “Jikonöman oba slipof in bal cemas löpik. Bü degyels mödik cem gretik donik at pidilädon ad cems tel. Fat oba suvo ispikom dö din at. Logolsös! us pödo in völ yan telid nog binon; voto binonöv as sek duna nensiämik.”
Jenöfiko älogob nu mö naed balid yani telid, kel pinübumon visü dil pödik kvisinöpa. E nu el ‘Hausenstein’ älülogom obi somo küpädiko, äsva iküpom-la bluvi pluiköl oba.
Täno dokan ‘Hausenstein’ äflekom oki süpiko lü domidalaban, ed äjinos, äsva äsenälom fredi gretik, bi nu äkanom magulön rouli sevädana. Ägivom jikonömanas largentakönädis anik ed äbegom ofe, ad remön vini e zigaris anik. “Keblinolös zuo nog fladi vina gudik pro söl ‘Melling’ kodedü saunikam oma!”, äsagom fino.
Süpo el ‘Hausenstein’: dokan bäldik, vietaheremik, blotik ireafom ini stad liföfa. Logs oma änidons bisariko, e logod voto so faalik, iredikon vemo. Dü fabin jikonömana el ‘Hausenstein’ ätenükom namis oka äl flans valik, e pö atos änotükom nes stopedön söle ‘Melling’ plänis bisarik. “Logolös! o söl!” äprimom, “is cemavöl ibinon, is tab gretik ästanon ko stuls zü on; is in gul ramar ibinon, us fön istanon.”
“Blö! o söl obsik! o söl dokan!”, fienädan bluvik äspikülom. “Liokodo kanol-li lesagön atosi valik? Ol ga neai büo ekomol is in dom, ob ye, stadöl ün bäldot leigik äs ol, elifob is dü lif lölik oba… O söl dokan!” Äsvo suköl yufi, fienädan älülogom obi.
El ‘Hausenstein’ no ädemom vüspiki. “Ed in cem pödik,” älaispikom, “is bed ästanon, us stul äbinon, ed is in zänod näi nilü yan büätik” — äjonom me doats löpio ini vag cema — “is lok ägalon. Is, sus bed magot zifa isik älagon, magod labü frem balugik blägik. Älogoy zifi bäldik ko tüms e daems oka dese flumed.” “Sülö! Kisi esagol-li ebo?”, fienädan ävokädom fäkädiko. “Kin enunon-li ole dinädi tefü magod at? Sagolöd obe kodi ut, dub kel sevol atosi valik.”
El ‘Melling’ äseidom oki lefeniko sui stul. “No kanob tablöfädön lesagis ola tefü möb, fön e lok, ibä no kanob labön sevi alseimik se period bäldik at. Lesag ola tefü magod binon ye veratik, binon jenöfiko veratik. Ün cilüp oba, sevabo bü yels ti: 70, mot obik ikonof suvo, das magod ebo at ilagon sus bed mota ofik, jikela famül iloveükon lefate obik domi at. Sis tim at ye yels plu: 80 epasetikons.” Süpo el ‘Melling’ dönu ägeyilidom päjeikölo ed alöpükom lebegölo namis. “Godö!, no laikonolös dö dins at! Plänolöd obe nemuiko geti seva olik tefü dinäds bäldik at!”
“Dokan ‘Hausenstein’ no dabinom as milanan”, äsagob vifiko, ad takedükön söli ‘Melling’. “Esevädikob ko om; dins rätöfik at otuvons suno tuvedi okas”.
Dü vüspük oba el ‘Hausenstein’ izilogom xamölo in cem. Fo pöträt ze smalik, kel älagon sus layetatab, ästöpom goli ed ästanom nenmufiko us äsä dub jänäl. “Vom at, kif binof-li?” äsäkom fäkädiko.
“At binon pöträt mota obik. Edavedon zao pos krig ün: 1870. Latikumo ibüedob menodön fotografoti primöfik at,” el Melling äsagom plänölo, du ai nog ästadom in kofud.
El ‘Hausenstein’ äreafom äsvo ini balspikot, e kuratiko äkanoy lilön te setadilis anik: “Si! — boso yunikum — fe -. Vö! Dinäd jenöfiko bisarik — ba mö yels deg — ”.
“Gevolös obe fino pläni kredabik!” el ‘Melling’ äsagom skaniko.
“Ag! Fredoböv, if kanoböv dunön atosi, o söl ‘Melling’! Tän leno stadolöv in nefüm at,” el ‘Hausenstein’ ägespikom. “To bit at oba, komob is as foginan, e no kanob plänön bosi in tef at”.
“Binol man —” söl ‘Melling’ äsvo äteifom vödi vemo neplütiki… “binol vemo bisarik e magulol is rouli mana klänöfik. Mutob sagön ole, das ya ai edeimob käfedis e magivami, e neai ekredob onis. Ai esmililob, ven mot oba ikonof ün cilüp obik dinädis somik se tim yuna ofik”.
“Kisi ikonof-li ole dö atos?” dokan ‘Hausenstein’ ävokädom dränölo. “Ikonof-li ole bosi dö drims u dö jenots sümik?”
“Nö! atosi no idunof”, el ‘Melling’ ägespikom, kel jiniko nu älönedikom lölöfiko ad visitan bisarik at. Täno äflekom oki äl obs bofik.
“Sevols ya —”, äprimom koni oka, “— das binobs is in dom ut, kel iduton lü pals mota obik. In fag pülik, us lä flumed nilü leglüg ettimo maketaplad gretik ätopon, kel zuo nog pägebon as zälaplad. Ün yel alik, — so mot oba ikonof osi -, sirkud gretik sevädik ikomon dü vigs anik su zälaplad at. Limans sirkuda älifons mödadilo in lödavabs, kels ästanons plödo fo tanäd gretik. Lefat oba ye isevädikom ya sis yels anik ko limans anik sirkudatrupa. Löpo in dom omik masadacems tel äbinons nen belödans e kludo mans anik sirkudatrupa älödoms ai dü kom sirkuda in cems at. Mans tel u kils älödoms in masadacem föfik. In cem pödik ye man küpädik älödom soeliko. Äspikom vemo nemödiko, e ven naedilo äbinom nekomik, mans votik äkonoms dinis vemo bisarikis valasotikis dö om. Mot oba icedof omi ba himagivani, ed ün prim isenälof dredi lo om, pato posä ivisitof ko pals ofik mö naeds anik plösenis sirkuda. Man at ägleipom ud älülogom dü sekuns anik limanis seimik sirkudatrupa ud igo pösodis se sog lüloganas. Pos atos mens at no fovo äkanons golön, no fovo äkanons mufükön okis; ud äsmilons, ädrenoms, äbitoms äsä nims ud äsä yegs, kuratiko bai vil mana at. In dom mota ye neai ädunom dinis somik; äbinom us vemo plütik, e so, pos yels anik mot obik e man yunik at äreafons ini flenam gudik”.
“Flenam at no ädavedükon-li mati menas yunik bofik!” el ‘Hausenstein’ äsäkom nitedäliko.
“Nö! nö!” el ‘Melling’ ägespikom. “Atos leno äkanon jenön. Man yunik at äbinom Lindänan, labü nem ‘Sinkah’, …..Sülö! kis ejenon-li, o söl oba! No stadol-li beniko?”
Dokan ‘Hausenstein’ idoseidom oki lefeniko sui stul: logod oma äbinon paelik e natemam äträton fäkädi vemik oma. “O! el Sinkah!” ävokädom töbiko.
Nu ob ästeifülob ad plänön pla om dinädi at ma mög gudikün. “O söl ‘Melling’!” äsagob, “dokan ‘Hausenstein’ ekolkömom pos yels mödik eli Sinkah at in Lindän. Dub kolköm at egetom sevi dö pats doma olik e dö mot olik. Dub kods semik, kelis no vilob mäniotön is, no äkanom sagön pläni suemovik”.
“Ömna dins vemo bisariks jenons in vol,” el ‘Melling’ ävokädom stunölo. “E zuo leno kanob suemön, das söl ‘Hausenstein’ ekipedom in mem oka igo soelotis mu pülikünis”.
Spikot päropon dub geköm jikonömana, kel älüblinof vini e zigaris. Vütimo dokan Hausenstein dönu igetom boso süeni oka, ed älülogom obi danöfiko. Täno äsagom: “Bi dinäd at etuvedon oki so gudiko, kludo no fovo spikobsös dö dins paseta!”
Jikonöman äfulükof väris e söl ‘Melling’ älöpükom väri oka, sagölo pö atos: “Danob olis, o söls oba pro visit at! E danob oli, o söl dokan pro vin gudik at! Drinobsös ad saun gudik obas!”
Äfredob vemo, bi spikot nu ätefon dinädis nutima. Ibä sek visita leno äbaiädon ko vips oba. Ab is, komü söl ‘Melling’ ämutobs jonön koteni tefü benosek jinik at.
Ven fino äplödiovegobs, e ven poso ästanobs in fagot bosik de dom, el ‘Hausenstein’ no äfägom fagikön de dom e de lusüt. Ai dönu älielob, das in balspikot pläo nesuemovik oka ämäniotom nemi Lindänana. Ädulos dü minuts anik, jüs dönu igetom süeni.
Ägleipom fimiko bradis oba ed äsagom me vög lafalaodik: “Nu, ven ebo dinäd rätöfik bal petuvedon, sunädo rätöf nulik dönu edavedon. Lio plän ola dö dinäd at tonon-li?”
“Igo jäfüdisevan hüpnoda kanomöv nunön ole pläni te diliki,” ägespikob. “Ob, as nesevan tefü jäfüd at, kanob sagön te sökölosi: El ‘Sinkah’ ililom ettimo in zif ‘Kalkuta’ noe smili kofik ola, abi vödis lukrütik ola, kels isökons smili at. Äsenälom leskani vemik dub bit nekösömik ola. Pö xam tefü pötöf ola ad dium äbitom käfiko, bi pas pos rätam folnaik änemom verätiko tatareigäbami olik. Käf oma id äjenükon osi, das pas latikumo, pos jäfs oma ko votikans anik, äbegom ole kömi sui boedaskaf. Ed us löpo, jäfs omik ko kap ola leno äbinons neskiliks, ven ädesumom dinis valasotik se herem ola, de flom e de tämeps ola. Dun at äjenon te näio, ibä dub gleip at, dub kontags e lülogam laidik ihüpnodom oli lölöfiko. Ini spik nelaodik nesuemovik äninükom büdülis omik, kelis äloveükom ole me mod at. Jü stadäd at kanob plänön ole dinädi at. Täno ye utos valik oneodos jäfüdisevani pro plän nemu dilik. Liokodo vobed hüpnoda äkanon-li dulön dü yels so mödiks? Üfo, sotül hüpnoda komädon-li, kel ofövon oki bai sökaleod, äsvo so, äsä lims jäna sökons odis. Buk et fa ol pemäniotöl no ejonon ole zifi isik asä top jenas in drims olik, ab el ‘Sinkah’ ito idunom atosi; tefü atos dot nonik kanon davedön. Nu pas, su plad kilid, jen klänöfik, jen neplänovik sökon. Cedob osi dini neplänovik, das el ‘Sinkah’ ifägom-la, ad stadükön oli so gudiko ini süfüls soelik, äsva ol ito ibelifol jenotis valik, das äsvo idavedükom ole vobedi, kel ägevon ole sevi kuratik stadädas e jenotas valikas, igo pülikünas. Din at üfo neodonöv nog pläni. Ab kikodo-li mögädo? Valemo dinäd lölik etuvon tuvedi oka. Mobob, das nu lomiovegobsös!”
“I cens in drims obik, e leigo drim dö lefail lusüta e dö lefog gretik sus on, dutons lü dil neplänovik at,” el ‘Hausenstein’ äsagom laidäliko.
“Nö! nö!” ävokädob smilölo. “Zilogolös ga! Is dins valik stadons in leod gudikün; is lusüt binon, us dom binon. Vö! in tef at magäl tuik reigon pö ol. Säkusadolös blami at oba! Taspik at äbinon voiko zesüdik.”
Lä sütagul balidfovik gol kobädik obas äfinikon.
Tost söla ‘Melling’ no äblinom dokane ‘Hausenstein’ benoseki seimik. Posä ünü dels deg no nog dönu ivisitom obi, ävegob lü lödöp oma. Us jidalaban doma änunof obi, das el ‘Hausenstein’ ideadom ya bü dels mäl dub paopläg, e das sepül büfik oma ätopon in ledeadanöp zifa isik. Pas pos sepülam dokana ituvof päkili fa el ‘Hausenstein’ päsnilöli, keli ägivof obe.
Deadam dokana ‘Hausenstein’ bo binon suemovik, kodü bäld vemik oma. Yumedü dinäds bisarik at cedob oni ye jenoti vemo bisariki, kel äblinon obe kofudi nulik.
Kredob, das dub ladälod nuik oba no stunoböv, if nu, pos jenots valik at, i dom in Klerätalusüt podrefonöv ünü brefüp fa fät neveda. Mög gudik (ü mög badik) binädonöv bo me fätots ut, das dom u reafonöv ini nosikam dub lefil, u, das kodü bäld e stad badik ona failonöv sekü nämäd tepa u mistoma. Pos jenots valik at, stebedob igo bali mögas at. Bedotob ye go vemo, das Klerätalusüt, kel labon jenotemi mö yels plu lultums, ösötonöv -la finükön dabini oka as kludod blufa voätik jenotas neplänovik at. Kludo, id in diläd at jenotas tefü el ‘Hausenstein’, dins neplänovik e dins ni siiks, jenots no xamoviks, veräts e neveräts komädons a lafo.
Pospenäd ün yel 1955
Yels mödik epasetikons sis jen at, ed ai no nog eriskob, ad loseitön reidanefe jenotemi nekredabik at. Ibä pianiko dins bisarik at tefü dokan ‘Hausenstein’ iperons pö ob dili gretik veüta. Ya pö visit balid ettimik dokana idasevob, das ädalabom täleni plödakösömik kombinatora, e das äkanom tuvedön dinis ömik utis, kelis votikans äcedons dinis no tuvedovikis. Dub atos bisars anik ba go reafons ini stad ze suemovik.
Tefü ret (pas pos dönuxam kuratik jenotas ädasevob, das ret at binon nog vemo gretik), plän alik defon pö ob. To atos, to dins klänöfik neplänovik valik ituvob dönu takedi oba, lediniko dub jenöfot, das tefü dins veütikün drimamagotas dokana Hausenstein misek valodik ijonon oki. Dom labü nüm: 11 in Klerätalusüt älaibinon, ai nog ätopon us sa lusüt oka. E yel bal pos votik siso ipasetikon.
Jüs fino (dido idulon mö yels vel) ün yel: 1944 Klerätalusüt lölik e kludo i dom bäldik at in on, pänosükons ün krig gretik dub boums pötü lutaotatak; änepubons laidio. Us, kö ettimo lusüt izugon, us nu yebafeleds grünik sa florabets e luvegs binons, kels yümons domakedis jönik nulik haratasüta pedönuöl ko doms sütazuga votik visoik. Ab igo cen at topa büäto glumidika ad top natedik löfidik no kanon moükön de ob memi dö pat glumälik oka. Güö! Jenots at ün krig ekodons, das fätots bisarik et dönu elifikons in ob nen läsikam pülikün. Vütimo ebäldikob, e dabinob nog as men balik ut, kel pö visit topa at labom sevi dö dins ut, kels is äjenons. E sis dels boumatataka sevob, das mem tomik at ai odugädon obi jüi fin lifa obik.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 3, Pads: 9-11, Nüm: 4, Pads: 13-15, Nüm: 5, Pads: 17-19, Nüm: 6, Pads: 21-23; 1961, Nüm: 1, Pads: 2-4, Nüm: 2, Pads: 5-7, Nüm: 3, Pads: 9-11, Nüm: 4, Pad: 13.

ENGLISH-VOLAPÜK
A boastful student	Studan pleidülik	
An Oxford student joined, without invitation, a party dining at an inn. After dining, he boasted so much of his abilities that one of the party said: “You have told us enough of what you can do, tell us something that you can not do.” — “Faith”, said he, “I cannot pay my share of the reckoning!”	Studan nivera ‘Oxford’ äkompenom nen vüd lä sog, kel, äfidedon in bötädöp. Pos fided äpleidülom so vemo tefü fägs oka, das balan soga äsagom: “Ekonol obes saidiko dö dins ut, kelis kanol dunön; konolös obes dö din seimik, keli no okanol dunön.” — “Vö!” äsagom, “no kanob pelön dili oba bötidakalota.”	
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 11.
Stolastag, kolat e bon
Mär de blodef: ‘Grimm’
In vilag semik vom pöfik bäldik älödof, kel äkobükof pori bonas ed ävilof kükön onis. Kludo äblümükof fili in filetatop, e dat öfilonös gudikumo, äfilidof oni medü namet stola. Ven ästüredof bonis ini bov, bal bonas ädofalon no peküpölo, ed äreafon sui glun niliko näi stolastag; suno i kolat glutik ädojuton de filetatop lü bofiks. Nu stolastag äprimon spikoti: “O flens löfik! kipladao kömols-li?” Kolat ägespikom: “Emobunob läbiko se fil, ed if no idunoböv somo ön mekäd, tän dead ibinonöv fümik, ed ivedoböv nu zen.” Bon äsagon: “I ob penedrefob nen däm, ab if jibäldikan ijedoföv obi ini bov, pikükoböv nen miserab ad bül, äsä flenädans oba.” “Cedols-li, das fät oba ibinonöv gudikum?” stol äspikon; “blodis valik oba jibäldikan äleadof feglutön ad fil e stem; mäldeg onas äsumof ed äravof lifis onas me gleip balik bal. Läbiko isäsleafob da doats ofik.” “Kisi sötobs-li primön nu?”, kolat äspikon. “Cedob”, bon ägespikon, “bi läbiko no pedrefobs fa dead, kludo kobolifobsös as kompenans gudik, e das no dönu neläb nulik odrefonös obis, tevobsös kobo ini län foginik.”
Somo äprimons kobo tävi. Suno ärivons bluki smalik, e bi ni pon ni lupon ädabinon, no äsevons vio öfägons ad lovevegön oni. Stolastag ätuvon konsäli gudik ed äsagon: “Oseitob obi traväriko love bluk, täno okanols gebädön obi as pon.” Stolastagil ätenükon oki kludo de jol bal lü votik, e kolat ägolülon i boldiko su pon nuliko pebumöl. Ven ya irivon zänodi e nu älilon dis ok noidi vata, ädredälikon e no ätuvon kuradi ad laigolön. Stoalstag ye päfilidon, ädäbrekon ad dils tel ed äfalon ini bluk. Kolat äsökon oni, äsijidon, ven irivon vati, ed äkvänikon. Bon iblibon nog su jol. Jenot at äkodon smili ona, no äfägon ad finükön smili, e somo äsmilon so mekädiko, das äsplodon. Atos äbinon mesed pro badöf ona. Läbiko skrädan äkömom, kel äbinom su tev. Bi älabom ladi kesenälik, äsumom nadi e fadi ed äkobionägom oni. Bon ädanon vemo omi; ab bi skrädan igebom fadi blägik, bons valik sekü atos labons sis del at yumeti blägik. Logolöd! kanol logön oni.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 3, Pads: 11-12.
COGEDS
Mal saunikoma
Hiel ‘A’: “O söl sanan! Fif elüvon obi.”
Sanan: “Atosi edasevob ya dub lüspikot ola.”
El ‘A’: “Lio kanol-li dasevön somo stadi oba?”
Sanan: “Ven saunastad ola ibinon riskädik, ilüspikol obi me: “O sanan gudikün löfikün!”. Ven saunastad igudikumon boso, isagol: “O söl sanan löfik!”. E nu esagol te: O söl sanan!”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 3, Pad: 12.
Kof studana
Poldan, kel ämonitom vemo badiko, ädugom nilo näi jevod oka tifani, kela nams pikobotanons love blöt. Studans tel äbeivegoms ve oms, e balan omas äsagom votikane: “Logolöd! fanäb us plekom vo devodiko dat poldan no dofalomös de jevod omik.”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 3, Pad: 12.
Yufans Goda
Jipul bäldotü yels mäl, kela blodil ideadom pas bü brefüp to yuf sananas, äsäkof mote ofa: “Vo-li? o mot löfik! Ven God löfik vilon lasumön silananili nulik, osagon atosi söle sanan.”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 3, Pad: 12.
Dobükam
Seimikna musaks fol äkobolifons, e dün göd seimik äfaemons. Musak balid äseidon oki sui sosit, kel älogoton vemo benosmekiko. Äfidon ko pötit gudik dilili ona, ab suno ädeadon dub ninämaflamat, ibä sosit pidobükon me nailin. — Musak telid äjanedon me meil, e sunädo äfailon dub stomägaspam, bi i meil pivenenon. — Musak kilid ädaifon lä ninäd miligaskala, ab ädeadon suno kodü bälidadol levemik.
Ven musak folid älogon atosi, ämüron as balspikot: “Benö! plü sunikum, plü gudikum”, ed äseidon oki sui papür piluimüköl labü magod deadanakrana e labü ninädamäk: “Venen ta musaks”. Äprimon ad sugön len papür at, ädrinon ko kurad däspera ed ……… ai plu änämikumon äd älefredikumon pö drinod alik.
Do no äspeton bosi votik ka dead sunik, no ädeadon. Güö!, dunölo so, äsaunikon ed änämikon…… ibä igo venen ta musaks pidobükon.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 4, Pad: 16.
Hiel ‘Balzac’ e skrädan omik
Hiel ‘Balzac’: lautan Fransänik ai ästadom in ditret tefü mon. Too ädalabom in penamacem ramari ko layet patik pro mon; ab layet at ai ävagon, ibä neai ün tim seimik lifa man famik at ädalabom kobo suämi mö frans tum. Güö!, älabom debis, debis somo mödikis, das lif lölik oma äsvo äbinon as komip nenropik ta kreditans.
Ün del seimik, zao tü zedel, ven poedan nog äseatom in bed (bi äbuükom vobi dü neits), skrädan omik äkömom ini cem… ko kalot, klüliko ko kalot no nog pipelöl.
El ‘Balzac’ ägetedom kreditani vemo plütiko, ab no älöädom. “Kisi desirol-li? o söl!”
Skrädan: “O söl: ‘Balzac’! ekö! blinob kaloti pro ol, kaloti pelabik ………”
El ‘Balzac’: “Benö!, maifükolös ramari!”
Skrädan, ön spel, das ögetom sunädo moni, ämaifükom ramari ko blesir gretik.
El ‘Balzac’: “Begö! Maifükolös layeti löpik!”
Skrädan: “At binon vagik.”
El ‘Balzac’: “Maifükolös kludo layeti donik!”
Skrädan: “I at binon vagik.”
El ‘Balzac’: “Maifükolös layeti detik!”
Skrädan: “Ninädon nosi.”
El ‘Balzac’: “Maifükolös nu nedetiki!”
Skrädan: “Pafulükon me blogs valasotik papüra.”
El ‘Balzac’: “Ö! gitedol. Binons as kalots no pepelöls. Usio pladolös i oliki!”
E nu äflekom oki takediko sui flan votik ad laislipön.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 4, Pad: 16.
El ‘Tolstoy’ e poldan
Higraf: ‘Tolstoy’, lautan ä filosopan Rusänik älogom ün del semik su süt poldani, kel ädedugom midunani pifanäbüköl. Älügolom ed äsäkom poldane: “Ereidol-li eli ‘Diatek nulik’?”
“Si!, o söl!”
“No etuvol-li in on büdedi: Löfolöd kemeni ola somo äsä oli it?”
“Si!, o söl! Ab tefü ol, ereidol-li nomeni poldik?”
“Nö!”
“Kludo gololös, ad reidön oni!”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 5, Pad: 19.
Neläb
Man yunik: “If dalaboböv jimatani, tän poloböv ofi su mans obik.”
Läd: “Stunob, das to atos nog etuvol jimatani. Binos vo din fümik, das getol lofi vomas mödik.”
Man yunik: “Liedo nö! Calo binob jainadanüdan.”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 5, Pad: 20.
RÄTS
Jen bisarik.
Duns jekik jenons zü ol,
lekomips, tataks e dol
sa lied mödik nen trod,
e — sülö! — ol in zänod.
Te so nim odavedon;
in nat u lä mens lödon.
(kr — ol — ig = krig, ol, krolig)
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 20.
Pla tonats.
Ko els bal jüesa jöl ün vön
krigans äpuboms fo tüm e mön;
e pötü els jöl, fol, kil, tel, bal
möns pänosükons dub brek e fal.
(katapult — tatak)
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 20.
Fluküp
Fogastrips lunik vebons sus glun,
böds emoikons sa solaglut.
Teps rorons sovadiko ön zun,
letuigs dremons in tepavut.
Bleds lätik edofalons de bims,
valöpo tegons gluni gedik.
Nu binos fluküp. Adyö! o drims!
- ag! — adyö! o hitüp lejönik!
Ta fenäts reinatofs falons.
Seadob soaliko in cem
e tikods glumülik davedons,
lif oba beivegon in mem.
Flens obik takädons in sepüls.
Senälob osi de düp lü düp
das binob bäldik; e dü flapüls
lad obik spikon: “Binos fluküp.”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 5, Pad: 20.
NULODS NITEDIK NOLAVA
XXI. 
Me kis men binädon-li?
Ya sis lunüp evestigoy kuratiko löminis, me kels koap menik binädon, e mödotis löminas at. Koap daülana labü vetot mö milgrams veldeg ninädon zao liätis foldeg vata (= böketets kil u fols). Ninädon loxini e nitrini saidikis ad fulükön bäluni, kel kanonöv löpükön geiliko meni. Karbin komädon mö mödot saidik, ad prodön stibis zülmil, e ferin saidonöv pro prodam safaklufas vel. Me mödot fosfina in koap menik kanoyöv venenön menis lultum, u kanoyöv figebön oni pro lümätakapils jöltummil. Me pin in menakoap kanoyöv prodön kandelis mäldeg; sal in men fulükonöv tiedaspunis teldeg.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 23.
XXII.
Jilampör ‘Katharina’ Iid Rusäna ni äkanof reidön ni penön, ab äspikof pükis fol: Rusänapük, Deutänapük, Svedänapük e Polänapük.
Dalebüds fa of pidiköls, päpenons e pädispenons fa el ‘Elisabeth’: daut ofa.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 23.
XXIII. 
Rumens ün nutim liföls.
In dil sulüdik Sumatreäna pöp labü nem ‘Kubu’ lifon, kel luveratiko dabinon as pöp nekulivikün tala. Binädon te mö milats anik menas, kels lifons in rufot äsä nims. Ni dalabons domis ni vafis; no fägons ad yagön, e ni sevons fitifani ni feili, ni bridi nimas. Nulüdot onas binädon me fluks e bäls, me vuls, lasärs, frogs, jönuls e me zibs sümik votik. Lif onas dulon kösömiko mö yels te kildegs. No labons siemi igo püliküni dö pubods nata u dö dabin Goda. Igo no fefilükons u sepülons deadanis okas, ab leadons seatön funi us, kö ebo ädofalon, e nen dem seimik detevons.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pads: 23—24.
XXIV.
Lasärs smalik su nisul Yafeän gebädons bidi säkapama, ven egleipons cäfi seimik, keli dub gretot ona no kanons luslugön löliko. Joikons cäfi so lunüpiko ta glun u ta ston, jüs kap nima edefalon de koap. Täno luslugons at, e leadons seatön koapi retik.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 24.

RÄT
Böd bisarik
Reidolös föfao!
reidolös pödao!
me els: kil, tel, bal, fol lul,
me els: kil, fol, lul, tel bal;
fovo: bal, fol, kil, tel lul,
fino: lul, tel, kil, fol bal.
Ai stanol fo vöd ot,
ai blibob as böd ot.
(kukuk)
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 24.
COGEDS
Kaniban plütik.
“O söl oba! Vipol-li, das ofidob oli in stad krüdik ud in stad peküköl?”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 24.
Reklam gudik.
El ‘A’: “Kanol-li sagön obe topi ut, kö tutisanan lödom?”
El ‘B’: “Lesi! Laivegolös ve lesüt at, täno olilol domi oma.”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 24.
Se milekoned.
Ravan änilikom lü bed grafa; täno älöpükom dägi oka ed äspikom me vög dumik …… Fövot osukon.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 24.
Säkusadakod.
Cödal: “Sekü kod kinik eflapol-li lufladi ta kap hiela ‘Müller’?”
Kusadäb: “Säkusadolös! o söl cödal! Dub spid no ekanob tuvön yegi votik.”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 24.
Dinäd veütikün.
Tidan: “Kisi omutol-li dunön pö saunikam pos maläd badik?” Julan: “Omutob dabegön söle sanan kaloti.”
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 24.
POEDOTS
Löf.
Löf binon tug gretikün,
löf binon tug nobikün.
Löf legik, löf veratik
vo binon givot sülik.
No flagon dani, lobi,
e pardon valikosi.
Löf binon vo valöpo;
no zogon dredäliko
lo lepönäböp, lä for,
lo datom, riskäd e ror.
Löf leno demon pöfi,
ni stimi, ni diniti.
Löf dranon ini sepül,
löpiodranon lü sül;
vodebon ai nen spal,
löf jafon süli su tal.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 25.
Neitalid in fot
Fa ‘Franz Schubert’
Lids oba lebegölo dranons lü ol da neit
in fotül, o jilelöfäb! binob in stil e lulit.
Bimakrons in lit muna go visipölo mufons
visipölo mufons;
trät e lük noniks in jad oli ojeikons,
no odabinos.
Reitakis, lilol-li onis? Lilol bo lebegi;
kanitons me plons go sofiks pla ob lelöfalidi.
Suemons — ag! — desiri, sevons vo doli lada.
Si! doli lada.
Fäkükons me tons sofik ladi jilelöfäba,
ladi löföl voma.
Ag! dalilolös lebegi, lebegi künik!
Dremölo ostebedob oli, läbi obik.
Kömolös lü ob!
o läb obik!
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 25.
Munaneit
(Ma poedot fa ‘Th. Storm’)
I
In munalit
vol takädon.
Pos töb e hit
püd reigon.
Vien nonik
tupon püdi;
te säy sofik
ropon stili.
II
Flors neita
maifikons;
in strals muna
benosmelons.
Ag! püd somik
defon pö ob.
In lif obik
oni vipob.
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef) 1960, Nüm: 6, Pad: 26.

Neiti gudik! o cil!
Neiti gudik! o cil!
Mun e stels binons len sil.
Böds smalik plödo su bim
e seilikons in drim.
Slipolös! slipolös! o cilil obik!

Neiti gudik! o cil!
Tal binon in püd e stil;
te vien sofik säyon.
Dag binon zü fot e fon.
Slipolös! slipolös! o cilil obik!

Neiti gudik! o cil!
God logon ini bedil.
Plekolös pro pals, pro ol,
pro mens in lied e dol!
Slipolös! slipolös! o cilil obik!
Se Volapükagased (Zänagased pro Volapükanef). Yel: 1960. Pad: 26.